Your browser version is outdated. We recommend that you update your browser to the latest version.

De Antwerpse Jonge Geuzen in het Verzet tegen de NAZI

Gepost 2022/11/05

Het archief van de verzetsorganisatie Witte Brigade (Fidelio) vormt een buitenbeentje in het Vlaamse archieflandschap. Het gebeurt zelden dat illegale organisaties zich in inventarissen laten vatten. Bovendien is het hard zoeken naar Belgisch-patriottische groepen waarvan de ontwikkeling zich heeft afgespeeld binnen de grenzen van het Vlaamse Gewest.

Op 23 juni 1940 kwam onderwijzer en reserve-luitenant Marcel Louette (1907-1978) bijeen met enkele leden van de Antwerpse Jonge Geuzenwacht, een liberale jeugdbeweging. Hij creëerde een netwerk dat zich vrij snel zou toeleggen op diverse vormen van (meestal geweldloos) anti-Duits verzet en zich voorbereidde om hulp te bieden bij een mogelijke landing van de geallieerden.

Louette was daarmee één van de vele vertegenwoordigers van de liberale Antwerpse middenklasse die vanuit een overwegend anti-Duitse en nationalistische zingeving op de nieuwe bezettingssituatie reageerden. Hoewel hij zijn eerste medewerkers vond bij 'jonge geuzen' en vooroorlogse vrienden uit de liberale zuil, zou hij in de daaropvolgende jaren vooral rekruteren via de werkvloer en de kennissenkring. Hij verkreeg een opvallende inplanting binnen de Antwerpse stedelijke ambtenarij, het onderwijs en de politie.

In tegenstelling tot de overige grote verzetsorganisaties bleef de Witte Brigade tot aan de bevrijding een dominant Antwerpse aangelegenheid en kon ze vanaf het einde van de jaren negentig een privaat archief- en documentatiecentrum uitbouwen.

In juni 1942 zag Louette, die het pseudoniem 'Fidelio' had aangenomen, zich genoodzaakt onder te duiken. Hij had op dat moment zijn eigen netwerk gevoelig kunnen uitbreiden door de leiding over te nemen van de vooral in Mechelen en Lier sterk ingeplante 'Belgische Beweging' waarvan de stichter (de messenfabrikant Georges Lecron) was aangehouden. De organisatie ging wellicht tegen eind 1942 de naam aannemen van 'Witte Brigade'.